Sądy IP

Wyspecjalizowane Sądy IP od 1 lipca w Polsce

19 lutego br. Prezydent podpisał ustawę z dnia 13 lutego 2020 r. o zmianie ustawy – Kodeks postępowania cywilnego oraz niektórych innych ustaw, która wprowadza wiele rewolucyjnych wręcz zmian w zakresie dochodzenia roszczeń z wynikających z naruszenia praw własności intelektualnej. Nowela przewiduje powołanie wyspecjalizowanych sądów do spraw własności intelektualnej („ tzw. Sądy IP”). Zmiany wejdą w życie 1 lipca 2020 roku, niemniej już dziś warto zapoznać się z istotnymi założeniami zmian i rozważyć ich wprowadzenie w swojej polityce dotyczącej ochrony praw własności intelektualnej.

Sprawy własności intelektualnej

 Według nowych przepisów, Sądy IP będą rozpatrywać „sprawy własności intelektualnej”, które obejmują nie tylko sprawy o ochronę praw autorskich i praw własności przemysłowej, lecz również m.in. sprawy o zapobieganie i zwalczanie nieuczciwej konkurencji oraz w niektórych przypadkach, o ochronę dóbr osobistych w zakresie, w jakim dotyczą one wykorzystania dobra osobistego w celu indywidualizacji, reklamy lub promocji przedsiębiorcy, towarów lub usług oraz ochrony dóbr osobistych w związku z działalnością naukową i wynalazczą.

Takie rozszerzenie jest odzwierciedleniem dotychczasowej praktyki prawnej, która uznawała jako podstawy prawne przepisy prawa nie tylko z zakresu prawa autorskiego czy prawa własności przemysłowej, ale również przepisy ustawy o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji czy kodeksu cywilnego w zakresie dóbr osobistych.

Właściwość Sądu

 Właściwymi do rozpoznania sporów w I instancji są sądy okręgowe. Powołane też będą sądy apelacyjne ściśle specjalizujące się w tej materii. Szczególną rolę będzie miał Sąd Okręgowy w Warszawie, który będzie uprawniony do rozpatrywania najbardziej złożonych spraw dotyczących programów komputerowych, wynalazków i wzorów użytkowych, topografii układów scalonych, odmian roślin oraz tajemnic przedsiębiorstwa o charakterze technicznym.

Nowe sądy będą właściwe również w sprawach dotyczących unijnych znaków towarowych i wzorów wspólnotowych.

Zabezpieczenia środków dowodowych oraz wniosków o udzielenie informacji w sprawach własności intelektualnej

               Nowelizacja wprowadza nowe rozwiązania w zakresie środków dowodowych, w tym wniosek o zabezpieczenie środka dowodowego poprzez m.in. odebranie towarów, materiałów, narzędzi użytych do produkcji lub dystrybucji, dokumentów, jak również sporządzenie szczegółowego opisu tych przedmiotów połączone, w razie konieczności, z pobraniem ich próbek . Powyższe umożliwi stronie powodowej zabezpieczenie środków dowodowych, które mogłyby ulec zniszczeniu na późniejszym etapie. Wprowadzono również odrębny instrument w postaci wyjawienia lub wydania środka dowodowego, który z kolei umożliwi fizyczne uzyskanie od pozwanego różnego rodzaju dokumentów służących ujawnieniu i udowodnieniu faktów istotnych dla sprawy tj. dokumenty bankowe, finansowe lub handlowe.

Należy również wspomnieć o nowym kształcie wniosków o udzielenie informacji, które znane były z regulacji m.in. ustawy o prawie autorskim i ustawy prawo własności przemysłowej. Według nowelizacji dokument ten będzie rozpatrywany w trybie przewidzianym w Kodeksie Postępowania Cywilnego. Strona występująca z wnioskiem o udzielenie informacji powinna w pierwszej kolejności wykazać w sposób wiarygodny okoliczności wskazujące na naruszenie oraz jest zobowiązana do naprawienia szkody poniesionej przez drugą stronę między innymi w przypadku ostatecznego oddalenia powództwa. W przypadku obowiązku udzielenia informacji przez sąd, pozwany zobowiązany jest do jej ujawnienia pod rygorem odpowiedzialności karnej (!).

Powództwa szczególne

Ustawa wprowadza szczególne rodzaje powództw wzajemnych w postępowaniach dotyczących własności intelektualnej. Pierwszym jest powództwo wzajemne o unieważnienie lub stwierdzenia wygaśnięcia prawa ochronnego na znak towarowy lub unieważnienie prawa z rejestracji wzoru przemysłowego w sprawach o naruszenie prawa do krajowego znaku towarowego lub wzoru przemysłowego. Jest to zmiana o tyle istotna, iż do tej pory np. unieważnienia znaku towarowego zarejestrowanego w Urzędzie Patentowym RP można było dochodzić wyłącznie przed Urzędem, a nie przed sądami powszechnymi. W konsekwencji, to od decyzji pozwanego w sprawie o naruszenie znaku towarowego zależeć będzie decyzja, który rodzaj postępowania – cywilny czy administracyjny – będzie bardziej dogodny dla dochodzenia unieważnienia prawa ochronnego na znak towarowy.

Kolejnym postępowaniem odrębnym jest powództwo o ustalenie, że podjęte lub zamierzone przez niego określone czynności nie stanowią naruszenia patentu, dodatkowego prawa ochronnego, prawa ochronnego lub prawa z rejestracji. Interes prawny w wytoczeniu powództwa, będzie istniał, gdy pozwany uzna czynności objęte powództwem za naruszenie jego prawa, lub też nie potwierdzi w należycie wyznaczonym przez powoda terminie, że czynności, których dotyczy powództwo, nie stanowią naruszenia tego prawa.

Obowiązkowa reprezentacja przez pełnomocnika

 Ustawa wprowadza wymóg obowiązkowej reprezentacji strony przez adwokata, radcę prawnego lub rzecznika patentowego. To obok postępowania przed Sądem Najwyższym, a także postępowań na podstawie przepisów ustawy o dochodzeniu roszczeń w postępowaniu grupowym, kolejny wymóg reprezentacji przez fachowego pełnomocnika. Są od powyższej zasady 2 wyjątki, a mianowicie wymogu reprezentacji można nie stosować w przypadku gdy wartość przedmiotu sporu nie przekracza kwoty 20 tys. złotych, lub też w przypadku spraw o mniejszym stopniu zawiłości.

Pozostałe zmiany w prawie

Oprócz zmian w ustawie k.p.c. uchwalona ustawa zmienia kilka innych ustaw w zakresie mającym je dostosować do nowo przyjmowanych rozwiązań  w zakresie spraw własności intelektualnej. Dotyczy to m.in.: ustawy z dnia 4 lutego 1994 r. o prawie autorskim i prawach pokrewnych, ustawy z dnia 30 czerwca 2000 r. – Prawo własności przemysłowej, ustawy z dnia 27 lipca 2001 r. – Prawo o ustroju sądów powszechnych, ustawy z dnia 28 lipca 2005 r. o kosztach sądowych w sprawach cywilnych, ustawy z dnia 28 lutego 2018 r. o kosztach komorniczych czy ustawy z dnia 22 marca 2018 r. o komornikach sądowych.

Pełen tekst ustawy zmieniającej dostępny jest tutaj.

 

No Comments

Post a Comment